Agro‑Energiek maakt de sprong naar biomethaan
Agro‑Energiek uit Zomergem heeft sinds midden april 2026 haar nieuwe biomethaaninstallatie officieel in gebruik. Daarmee zet het bedrijf een belangrijke stap in de evolutie van klassieke biogasvalorisatie naar een flexibel en toekomstgericht energieconcept. Het biomethaan, geproduceerd uit mest en organische reststromen, wordt rechtstreeks geïnjecteerd in het aardgasnet van Fluvius.
De vergistingsinstallatie is sinds 2006 actief en produceerde jarenlang groene elektriciteit en warmte via warmtekrachtkoppeling (WKK). Met twee WKK‑motoren werd tot 2,7 MWe vermogen geleverd, goed voor een stabiele lokale energievoorziening. De afbouw van steunmechanismen en de toenemende volatiliteit op de elektriciteitsmarkt maakten een herziening van het businessmodel echter noodzakelijk.
Transitie naar biomethaan
Agro‑Energiek schakelde over op biomethaan nadat steeds duidelijker werd dat het bestaande WKK‑model weinig toekomstbestendig was. Aflopende steun, toenemende marktvolatiliteit en een onzeker Vlaams beleidskader zetten de rendabiliteit onder druk. Biomethaan biedt een verbreding naar groen gas met een meer Europese afzetmarkt. Gecombineerd met een gezond enthousiasme voor biomethaan vanuit de Europese Commissie betekent dit een valabel alternatief.
De nieuwe installatie beschikt over een maximale injectiecapaciteit van 670 Nm³ biomethaan per uur, goed voor het jaarlijkse energieverbruik van ongeveer 5.000 gezinnen. De totale biogasproductie blijft vergelijkbaar met vroeger, maar de biogasstroom wordt nu verdeeld over twee valorisatieroutes. Ongeveer een derde wordt gevaloriseerd in de WKK (1,248 MWe) om de nieuwe installatie van de nodige elektriciteit en warmte te voorzien terwijl twee derde van de biogasproductie vertrekt richting de opwerking tot biomethaan.
De opdeling tussen twee energiestromen - groen gas en elektriciteit - samen met de keuze om de WKK-capaciteit voldoende ruim te houden, zorgt voor de nodige flexibiliteit in de bedrijfsvoering. Dit is essentieel in een markt waar negatieve elektriciteitsprijzen steeds vaker voorkomen en aangezien de jonge biomethaanmarkt ook de nodige schommelingen kent. Daarnaast spelen de hoge netkosten een rol: volledig overschakelen op biomethaaninjectie zou betekenen dat alle energie via het net moet worden afgezet, wat financieel minder aantrekkelijk is. Door een deel van het biogas lokaal om te zetten in elektriciteit, behoudt Agro‑Energiek een kostenefficiënt evenwicht tussen beide valorisatieroutes.
Certificering en afzet
Het biomethaan is gecertificeerd volgens het Better Biomass schema dat de Vlaamse afvalstoffen- en meststoffenregelgeving als gelijkwaardig aan haar eigen vereisten erkent en zo een administratieve vereenvoudiging geeft. Het geproduceerde biomethaan van Agro-Energiek wordt hoofdzakelijk ingezet voor verwarmingstoepassingen. Een kleiner deel wordt verhandeld op de spotmarkt, al zijn de prijzen momenteel minder gunstig.
Valerie Vandaele van Agro-Energiek benadrukt dat marktontwikkeling cruciaal is: “De productie is technisch perfect haalbaar, maar de marktwaarde bepaalt de rendabiliteit.” De aanstaande Vlaamse toetreding tot de AIB‑hub voor groen gas is dan ook een cruciale hefboom om biomethaan rendabel te verhandelen op de Europese markt.
Foto: © Agro-Energiek
Digestaatverwerking
De omschakeling naar biomethaan ging gepaard met een optimalisatie van de digestaatverwerking. Waar vroeger sterk werd ingezet op maximale indroging en pelletisering, werd het proces aangepast om efficiënter om te gaan met warmte en transport.
- De dikke fractie wordt nog steeds ingedroogd, maar niet langer tot 80% DS. Gezien de beperktere beschikbare WKK‑warmte is dit nu eerder 60% DS.
- De dunne fractie wordt verder behandeld via nitrificatie-denitrificatie en omgekeerde osmose tot irrigatiewater, dat lokaal kan worden ingezet.
Deze aanpak reduceert transport, verhoogt waterhergebruik en maakt de site minder afhankelijk van externe afzetkanalen.
Eerste ervaringen en lessons learned
De omschakeling naar biomethaan brengt naast technische investeringen ook een aanzienlijke administratieve last met zich mee, vooral voor de opvolging en verkoop van certificaten. Agro‑Energiek doet hiervoor een beroep op gespecialiseerde ondersteuning.
Valerie benadrukt dat vroegtijdige planning cruciaal is: van vergunningen en netstudies tot leveringstermijnen en financiële buffers. Biomethaan biedt kansen, maar vraagt een doordachte voorbereiding en een realistische kijk op de administratieve complexiteit.
Toekomstvisie
Agro‑Energiek ziet biomethaan als een robuuste pijler voor de Vlaamse energietransitie. Het hoopt echter dat Vlaanderen sterker zal inzetten op vraagstimulatie, zodat lokaal geproduceerd biomethaan ook lokaal kan worden gevaloriseerd. Een stabiel beleidskader blijft daarbij essentieel.
De quasi zuivere CO2-stroom die gelijktijdig ontstaat, maakt vandaag nog geen onderdeel uit van de businesscase. Toch is de site voorzien op toekomstige valorisatie ervan, wanneer de markt rijper is en toepassingen economisch haalbaarder worden. CO₂‑valorisatie wordt niet gezien als een noodzakelijke voorwaarde voor rendabiliteit, maar wel als een logische volgende stap in het circulair model.
Ook Biogas‑E ondersteunt deze evolutie, onder meer via sectorbrede kennisdeling, beleidsadvies en initiatieven rond biomethaanontwikkeling. Voor bedrijven die zelf een overstap overwegen, biedt de organisatie een neutraal aanspreekpunt voor technische, economische en beleidsmatige vragen.